Mniej formalności przy ubieganiu się o zasiłki. Zmiany od 24 października

Mniej dokumentów, prostsze wnioski i mniej formalności przy ubieganiu się o zasiłki. Od 24 października 2026 r. zaczną obowiązywać nowe przepisy, które ułatwią załatwianie spraw związanych z zasiłkiem opiekuńczym i macierzyńskim. Uproszczenia odczują również przedsiębiorcy, którzy nie będą już musieli dostarczać do ZUS zaświadczenia Z-3b.

Zmiany wynikają z nowego rozporządzenia, które zastąpi przepisy z 8 grudnia 2015 r. Nowe zasady mają ułatwić ubieganie się o zasiłki i ograniczyć liczbę dokumentów potrzebnych do ustalenia prawa do świadczeń oraz ich wypłaty – informuje Krystyna Michałek, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS województwa kujawsko-pomorskiego.

Jeden wniosek o zasiłek opiekuńczy

Do tej pory osoby, które ubiegały się o zasiłek opiekuńczy, musiały korzystać z dwóch różnych formularzy. Wniosek Z-15A dotyczył opieki nad dzieckiem, a Z-15B nad innym chorym członkiem rodziny. Od 24 października oba dokumenty zastąpi jeden formularz Z-15. Nowy wniosek będzie również prostszy. Nie trzeba będzie już podawać, czy drugi rodzic dziecka pracuje i czy wykonuje pracę w systemie zmianowym. Wystarczy oświadczenie, że w okresie, za który przysługuje zasiłek, nie ma innego domownika, który mógłby zapewnić opiekę.

Mniej formularzy przy zasiłku macierzyńskim

Nowe przepisy uproszczą także składanie wniosków o zasiłek macierzyński. Trzy dotychczasowe formularze: ZAM, ZUR i ZAO zastąpi jeden – ZAM. Będzie on służył do ubiegania się o zasiłek za okres urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, rodzicielskiego, uzupełniającego urlopu macierzyńskiego oraz ojcowskiego. Nie trzeba będzie wypełniać całego wniosku, a jedynie tę część, która dotyczy danego urlopu.

Ułatwieniem będzie również brak obowiązku dołączania skróconego odpisu aktu urodzenia dziecka, jeśli zasiłek macierzyński wypłaca ZUS. Zakład sam pozyska ten dokument na podstawie danych dziecka, czyli imienia, nazwiska, daty i miejsca urodzenia, oraz danych rodzica, który składa wniosek. Jeżeli jednak zasiłek wypłaca płatnik składek, np. pracodawca, skrócony odpis aktu urodzenia nadal trzeba będzie dołączyć.

Przedsiębiorcy bez zaświadczenia Z-3b

Mniej dokumentów będą musieli składać także przedsiębiorcy. Od 24 października osoby, które prowadzą pozarolniczą działalność gospodarczą, nie będą już musiały dostarczać do ZUS-u zaświadczenia płatnika składek Z-3b. Ta sama zasada obejmie osoby współpracujące z przedsiębiorcami, duchownych, którzy sami opłacają składki na ubezpieczenia, oraz marynarzy.

Dotychczas zaświadczenie Z-3b było wymagane przy ustalaniu prawa do zasiłku. Po zmianie przepisów wystarczy wniosek o świadczenie wraz z pozostałymi niezbędnymi dokumentami.

Zmiany również w pozostałych formularzach

Znowelizowane przepisy zmieniają również formularze ZNp-7, Z-10, ZAS-53, Z-3 i Z-3a. Ich wzory zostaną dostosowane do nowych zasad ustalania prawa do zasiłków. Nowe i zaktualizowane formularze będą dostępne na stronie www.zus.pl od 24 października. W portalu eZUS pojawią się w połowie listopada. Do tego czasu można korzystać z dotychczasowych formularzy dostępnych w eZUS lub z nowych wzorów opublikowanych na stronie internetowej ZUS.

(gaz)

Fot.: Nadesłane.