Europejskie Dni Dziedzictwa w Bydgoszczy. Wiklina wraca do miasta

Wikliniarskie tradycje Bydgoszczy i regionu będą tematem tegorocznych obchodów Europejskich Dni Dziedzictwa. 26 września w Muzeum Historii Bydgoszczy oraz na Barce LEMARA będzie można zobaczyć dawne wyroby, archiwalne fotografie, posłuchać historii lokalnego rzemiosła, a także samemu spróbować wyplatania z wikliny.

„Przyszłość przeszłości. Dziedzictwo w zagrożeniu” – to hasło tegorocznej edycji Europejskich Dni Dziedzictwa. Do ogólnopolskiej akcji po raz kolejny włączają się Muzeum Okręgowe im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy oraz Miejskie Centrum Kultury.

Tym razem organizatorzy zapraszają do spojrzenia na dziedzictwo Bydgoszczy przez pryzmat wikliniarstwa. To rzemiosło, które przez lata było obecne w codziennym życiu mieszkańców miasta i regionu – na targowiskach, ulicach i w domach. Dziś dawne techniki zyskują nowe życie i stają się inspiracją dla kolejnych pokoleń.

Nie tylko muzealne eksponaty

Europejskie Dni Dziedzictwa to okazja do poznawania i popularyzowania dziedzictwa kulturowego – zarówno tego materialnego, jak i niematerialnego. Tegoroczna edycja zwraca uwagę na zagrożenia, z jakimi mierzą się zabytki, tradycyjne rzemiosła, historyczne miejsca i związana z nimi pamięć.

– Dziedzictwo nie jest tylko czymś zamkniętym w muzealnych gablotach. To również wiedza, umiejętności, zawody i codzienne praktyki, które przez pokolenia tworzyły lokalną tożsamość. W przypadku Bydgoszczy wikliniarstwo jest właśnie takim przykładem – mówi dr Anna Nadolska, kierowniczka Działu Historii Muzeum Okręgowego im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy.

Jak podkreśla, Europejskie Dni Dziedzictwa są okazją nie tylko do przypominania przeszłości, ale również do rozmowy o tym, jak zachowywać tradycje, przekazywać je kolejnym pokoleniom i wykorzystywać we współczesnym świecie.

Wiklina, fotografie i historia Bydgoszczy

Podczas wydarzenia w Muzeum Historii Bydgoszczy w Spichrzach nad Brdą będzie można zobaczyć zabytkowe wyroby wikliniarskie ze zbiorów Działu Etnografii Muzeum Okręgowego. Towarzyszyć im będą archiwalne fotografie pokazujące dawne życie miasta.

Jednym z najważniejszych punktów programu będzie wykład „Wikliniarskie tradycje Bydgoszczy i regionu”. Alicja Leks i Filip Semrau opowiedzą o historii tego rzemiosła, jego znaczeniu dla lokalnej społeczności oraz o tym, jak współcześnie można czerpać inspirację z dawnych tradycji.

Nie zabraknie także praktycznych zajęć.

Podczas rodzinnych warsztatów „Zostań flisakiem. Budowanie tratwy” uczestnicy poznają charakter pracy związanej z wodnym dziedzictwem Bydgoszczy.

Na Barce LEMARA odbędą się natomiast warsztaty „Tradycja wyplatana z wikliny”. Pod okiem Anny Przytarskiej uczestnicy wykonają dekoracyjną formę inspirowaną koszykiem i poznają podstawowe techniki wyplatania z naturalnych materiałów.

Masz w domu coś z wikliny? Przynieś do muzeum

Organizatorzy chcą, aby mieszkańcy nie tylko oglądali przygotowane ekspozycje, ale również sami podzielili się częścią własnej historii.

W ramach akcji „Wiklina w każdym domu!, czyli Muzeum Społeczne” można przynieść własne wiklinowe przedmioty – stare lub współczesne, użytkowe albo dekoracyjne – i opowiedzieć ich historię.

Każdy, kto pokaże swój „wikliniarski skarb”, otrzyma pamiątkową widokówkę.

Program uzupełnią pokaz dawnej fotografii „Ulica Jatki w obiektywie” oraz oprowadzanie kuratorskie po wystawie „Osiedla bydgoskie. Czyżkówko · Jachcice · Piaski · Smukała–Opławiec–Janowo”.

Europejskie Dni Dziedzictwa w Bydgoszczy – program

26 września 2026 r., godz. 11.00–16.00

Muzeum Historii Bydgoszczy w Spichrzach nad Brdą

ul. Grodzka 7–11

11.00–13.00 – warsztaty rodzinne „Zostań flisakiem. Budowanie tratwy”
Wstęp: 18 zł/uczestnik, 1 zł/opiekun. Bilety dostępne w kasie oraz na stronie Muzeum.

11.00–16.00 – pokaz zabytków wikliniarskich ze zbiorów Działu Etnografii Muzeum Okręgowego oraz archiwalnych fotografii.

14.00–15.00 – wykład „Wikliniarskie tradycje Bydgoszczy i regionu” – Alicja Leks i Filip Semrau.

15.00–16.00 – oprowadzanie kuratorskie po wystawie „Osiedla bydgoskie. Czyżkówko · Jachcice · Piaski · Smukała–Opławiec–Janowo”.
Wstęp: 10 zł/os. Bilety dostępne w kasie oraz na stronie Muzeum.

Barka LEMARA

ul. Spichlerna 1

11.00–14.00 – warsztaty „Tradycja wyplatana z wikliny”, prowadzenie: Anna Przytarska.
Obowiązują bezpłatne wejściówki. Rezerwacja: 503 584 840.

11.00–16.00 – pokaz dawnej fotografii „Ulica Jatki w obiektywie”.

11.00–16.00 – „Wiklina w każdym domu!, czyli Muzeum Społeczne”. Przynieś wiklinowy przedmiot, pokaż swój „wikliniarski skarb” i odbierz pamiątkową widokówkę.

Europejskie Dni Dziedzictwa odbędą się 26 września 2026 roku w Muzeum Historii Bydgoszczy w Spichrzach nad Brdą przy ul. Grodzkiej 7–11 oraz na Barce LEMARA przy ul. Spichlernej 1.

Wydarzenie organizują: Muzeum Okręgowe im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy, Miejskie Centrum Kultury w Bydgoszczy, Barka LEMARA oraz Szlak Wody, Przemysłu i Rzemiosła TeH2O.

Tekst i fot. ilustracyjne: Stanisław Gazda